Nabeschouwingen
Mexico van Sinaloa tot Chihuahua
18 maart 2002
Jef Vromans droomde reeds lang om eens naar de cactusgroeigebieden op reis
te gaan. Hij trachtte eerst om andere liefhebbers warm te maken voor zo een
exploot. Het duurde echter te lang en zodoende besloot hij om uit te kijken
naar andere mogelijkheden. Uiteindelijk werd het een georganiseerde avontuurlijke
reis naar Baja California, Sinaloa en Chihuahua. In 1999 was het dan zover en
werd de reis aangevat waarvan Jef ons in januari 2000 het eerste deel, Baja
California toonde. Hij nam ons nu mee naar het vasteland Mexico n.l. Sinaloa
en Chihuahua.
In La Paz (Baja California) was de camera van Jef buiten gebruik geraakt. Stof
en zand zijn in zulke oorden veelvuldig aanwezig maar zijn de grootste vijanden
van een fototoestel. Hij moest zich verder behelpen met het goedkope toestel
van zijn dochter. Jef verontschuldigde zich voor de kwaliteit van de beelden
maar wou ons toch de beste impressies geven van deze trip.
Telkens het gezelschap een rustpauze hield, maakte Jef hiervan gebruik om naar
cactussen te zoeken. Zo ook in de omgeving van La Paz vond hij daar de wijdverspreide
Mammillaria dioca en de meer zeldzame Echinocereus brandegeei.
Tussen het schiereiland Baja California en het vasteland Mexico ligt de zee
van Cortez. In deze zee liggen veel eilandjes waar ook zeer specifieke cactussen
groeien en die Jef ook graag had bezocht. Enerzijds is de tijd een beperkende
factor en anderzijds was Jef in een gezelschap waarvan hij de enige cactusliefhebber
was. Dit zijn keuzes en de inherent daaraan verbonden voor - en nadelen. Vanuit
La Paz werd het vliegtuig genomen naar Los Mochis in de provincie Sinaloa op
het vasteland Mexico.
Vanuit Los Mochis werd eerst een boot genomen om dolfijnen te observeren. Het
gezelschap had geluk want zij konden een tijd een school observeren.
De volgende tocht ging per trein, de "Chihuahua Pacific". Deze vertrekt
vanuit Los Mochis naar de Barranca del Cobre. De barranca ligt halverwege tussen
Los Mochis en de stad Chihuahua in de gelijknamige provincie. Het traject heeft
99 tunnels en evenveel bruggen en stijgt tot een hoogte van 2300 m. Jef en zijn
dochter hebben er fantastische herinneringen aan.
De provincie Chihuahua is de grootste van Mexico. Met een oppervlakte van 245.000
km2 is deze vier maal de oppervlakte van Spanje en 1/8 van de totale oppervlakte
van Mexico. De naam Chihuahua betekent "droge en zanderige plaats".
De Chihuahua woestijn is de grootste van noord Amerika. Het landelijke deel
van deze provincie is dun bevolkt. De meeste bevolking leeft in de twee grote
steden n.l. Chihuahua en Ciudad Juarez. Zoals waarschijnlijk reeds voor de laatste
duizend jaren, misschien reeds voor een miljoen jaren, is water er zeer schaars
en kostbaar.
De Barranco del Cobre is dieper en smaller dan de Grand Canyon in de U.S. De
uitzichten zijn er adembenemend en spectaculair. Jef verzekerde ons dat daar
waar groen te zien was op de dia's er water voorhanden was. De omgeving is van
vulkanische oorsprong en dus vruchtbaar als er water is. De plant die Jef er
kon observeren was kandelaberachtige Stenocereus turberi. Verder nog verschillende
mooie Agaven, Dasilyrions en Yuccas. Ook Tillandsias waren er van de partij
in de schaarse bomen. Voor verdere exploratie kon Jef zijn reisgenoten niet
warm maken.
De stad Chihuahua is bekend door zijn volksheld Pancho Villa. Een beruchte rover
of om het in hedendaagse terminologie te plaatsen een terrorist. Zijn populariteit
heeft hij waarschijnlijk te danken dat hij het wettelijk gezag letterlijk en
figuurlijk aan zijn laarzen lapte. Zijn echte naam was Dorotheo Arango. Met
zulke naam is het niet verwonderlijk dat hij een pseudoniem koos dat vlotter
in de mond lag. Tussen Chihuahua en de grens met de U.S.A ligt een plaatje Nuevo
Cacas Grandes. Zeven km. ervandaan ligt Viejo (oud) Casas Grandes. Dit plaatsje
is bekend voor zijn archeologische site "Paquime". Het beschrijven
in een paar lijnen wat Jef ons toonde is onmogelijk. Het lijnenspel van de muren
opgetrokken uit leem doet in feite modern aan. Archeologen speculeren nog steeds
over de bouwers ervan en hoe de plaats moet geweest zijn tijdens zijn glorieperiode.
Voor de watervoorziening had men een groot reservoir gebouwd dat bevoorraad
werd uit een nabij gelegen warmwaterbron. Uit de opgravingen is gebleken dat
de vroegere bevolking er intensief kalkoenen kweekten. Zelfs nu nog is de streek
gekend voor zijn kalkoenen kwekerijen.
Een 20 km. Van Paquimé ligt het voorspoedige Colonia Juárez. Dit
is een Mormonen kolonie gesticht in 1815 door Mormonen die verdreven werden
uit de U.S. Alle huizen zijn gebouwd in hout. Het plaatsje heeft een tweetalige
school en verschillende appelboomgaarden.
De reis liep zowat op zijn einde en het gezelschap trok richting grens met de
U.S. De grensstad is in twee gesplitst. Het Mexicaanse deel noemt Cuidad Juarez,
in de U.S noemt het El Paso. Hier eindigde de trip. Veel te snel volgens Jef,
maar hij hoopt om nog eens terug te gaan om dit deel van Mexico beter te exploreren.
Door de camerabreuk had Jef onvoldoende dia's. Tijdens het tweede deel toonde
Jef beelden van zijn verzameling. Hij begon met de zijn eerste planten op de
vensterbank die vlug te klein werd. Er werd dan besloten om een serre, van 3x3
m. te bouwen op het plat dak van de badkamer. Zoals ieder van ons verzamelde
Jef in het begin alles wat hij kon bekomen. Waar het in het begin leek dat hij
een zee van plaats had bleek dit al snel vol te staan. Jef besloot dan te specialiseren
in voornamelijk de Mexicaanse vertegenwoordigers van de cactussen. Zijn voorkeur
ging voornamelijk naar mammillarias. Prachtige beelden van deze planten verschenen
op het doek. Ze allemaal noemen zou ons hier te ver voeren. Maar een anekdote
is zeker belangrijk voor diegene onder ons die naar een Mammilopsis senelis
zoeken. Bij deze plant bestaan er klonen die nooit bloeien. Als men zich een
plant aanschaft koop men die best als deze in knop staat. Zodoende heb je zekerheid
dat het een plant is die bloemen kan geven. Jef had zich zulke plant aangeschaft.
Het jaar daarna kwam deze plant in bloei. Ook bij een vriend stond deze plant
in bloei. Maar zoals meestal kwamen de bloemen op de twee planten niet gelijktijdig
open. Jef had stuifmeel van zijn plant genomen en dit bewaard in de koelkast.
Enkele dagen later stond de bloem van de andere plant open. Stuifmeel uit de
ijskast en de plant werd ermee bestoven. Ook de half verslenste bloem van Jef
zijn plant werd bestoven. Beide bestuivingen gaven zaadbessen en kiembaar zaad.
Van deze opgekweekte planten zijn er vele verspreid bij andere liefhebbers.
Al deze planten bloeien gewillig. Het planten die zowel qua bloem als plant
prachtig zijn en die zeker een plaats verdienen in elke verzameling.
Als sluitstuk van de avond toonde Jef ons nog beelden van de prachtige verzameling
van Jules Van den Bergh. De planten zijn stuk voor stuk juweeltjes. Wat mij
voornamelijk opviel waren de kleppers van Astrophytums. Verschillende van deze
planten zijn nog afkomstig van wijlen Jules Van Herle. Ik heb persoonlijk deze
planten nog in zijn verzameling zien staan. Jules kweekte zijn planten in zwart
geschilderde conservenblikken.
Met deze prachtige beelden sloot Jef zijn zeer geslaagde voordracht af. Jef
heeft ons, niettegenstaande zijn camerabreuk, toch weten te boeien. Hij heeft
dit zeer goed in elkaar gestoken. Zo zie je maar dat zelfs in moeilijke omstandigheden
er een zeer goede voordracht kan opgebouwd worden.
Marc